Y Sĩ Tiền Tuyến – Người Đi Tìm Mùa Xuân

Post by Sơn râu 5 Dec 2025

4. Y Sĩ Đại Úy Trang Châu

Lê Văn Châu, bút hiệu Trang Châu, sinh năm 1938 tại Huế. trung học Yersin, Tú tài Triết 1957. Tốt nghiệp Đại Học Y Khoa Sài Gòn 1965. Sinh viên Quân Y Hiện dịch Khóa 12, gia nhập binh chủng Nhảy Dù, phục vụ tại Tiểu Đoàn Quân Y Nhảy Dù và Trường Quân Y tới 1975. Viết cho các báo: Tình Thương, Văn Học, Khởi Hành, Tiền Phong … Tác phẩm: Tình Một Thuở, thơ 1964; Y Sĩ Tiền Tuyến [giải Văn Học Nghệ Thuật 1969]; Giải Thích, thơ 1972; Thơ Trang Châu 1989, Về Biển Đông, bút ký 1995 …

Y sĩ Đại úy Lê Văn Châu

Một bài thơ cho Tuấn, Y Sĩ Tiểu Đoàn 6 Nhảy Dù

Tuấn ơi

Mầy không chấp nhận tầm thường

Lẻ loi mà bất khuất

Mầy lớn lao bằng im lặng

Hiên ngang trong âm thầm

Trang Châu và Nghiêm Sỹ Tuấn là bạn đồng khóa Y Khoa 1965, cùng làm báo sinh viên Tình Thương từ 1963 cho tới ngày ra trường. Trang Châu là sinh viên Quân Y hiện dịch, gia nhập binh chủng Nhảy Dù về Tiểu Đoàn 6. Nghiêm Sỹ Tuấn là y sĩ trưng tập cũng tình nguyện chọn về binh chủng Nhảy Dù – điều mà Đặng Vũ Vương trong nhóm Academic Tình Thương Vương-Tuấn-Thuần gọi đó “một chọn lựa thử thách cá nhân.” Nghiêm Sỹ Tuấn về Tiểu Đoàn 6 Nhảy Dù thay thế Trang Châu. Bài sau đây là trang bút ký Trang Châu viết về Nghiêm Sỹ Tuấn:

“…Tuấn là y sĩ Dù duy nhất bị thương hai lần, một lần ở Dakto, một lần ở Cao Lãnh. Ở Cao Lãnh anh bị một viên đạn ghim sâu vào đầu gối. Lối bị thương “lãng nhách” này làm Tuấn bực mình hơn là hãnh diện. Anh được gửi về Tổng y viện Cộng Hòa điều trị và tập vật lý trị liệu sau đó. Lần Tuấn bị thương ở Cao Lãnh tôi được chỉ định đi thay thế anh vì tiểu đoàn 6 Dù là đơn vị cũ của tôi. Khi trở về lại bệnh viện Đỗ Vinh, tôi nghe nói Tuấn sau khi bình phục sẽ được theo học khóa giải phẫu một năm. Thấy Tuấn nhỏ con, tôi nói đùa với bác sĩ Vũ Khắc Niệm và bác sĩ Đinh Hà:

– Thằng Tuấn mà về Đỗ Vinh thì phải đóng cho nó một cái bục để trong phòng mổ nó mới “khua đao” được.

Sau đó nghe nói Tuấn bỏ không theo khóa học giải phẫu vì đòi hỏi của Tuấn là sau khi học xong phải cho Tuấn về lại bệnh viện Đỗ Vinh, điều mà Cục Quân Y không hứa. Thế là tập xong vật lý trị liệu Tuấn lại “súng, xắc” trở về làm y sĩ trưởng Tiểu đoàn 6 Dù cho tròn chu kỳ hai năm phục vụ ở cấp tiểu đoàn.

Tòa soạn báo Tình Thương 103 Nguyễn Bỉnh Khiêm, Sài Gòn. Nghiêm Sỹ Tuấn là Thư ký Tòa Soạn từ số 1 tới số 13 tới ngày Anh tốt nghiệp và gia nhập binh chủng Nhảy Dù.

Hình chụp trước Tòa soạn, từ trái: Bùi Thế Hoành, Trang Châu (trưởng ban

Thơ), Ngô Thế Vinh, Phạm Đình Vy Chủ nhiệm Tình Thương từ số 1 tới khi báo bị đình bản.

[tư liệu Ngô Thế Vinh]

Trận Khe Sanh mở màn. Đơn vị Dù hành quân cấp chiến đoàn. Khi một y sĩ mới về tiểu đoàn Quân Y Dù đúng vào lúc sư đoàn Dù đang chuẩn bị hành quân lớn, trung tá y sĩ trưởng Hoàng Cơ Lân bao giờ cũng chờ chiếm xong mục tiêu mới cho bàn giao chức vụ. Người sẽ thế bác sĩ Tuấn là bác sĩ Trần Quý Nhiếp. Trong khi chờ đáo nhậm đơn vị, bác sĩ Nhiếp ở hậu cứ sáng sáng đi nhảy bồi dưỡng. Vào thời điểm năm 1968 các sĩ quan đều bị cấm trại. Chúng tôi ăn ngủ và làm việc ở bệnh viện Đỗ Vinh. Tôi còn nhớ một hôm đang còn nằm ngủ trưa thì bác sĩ Niệm vào vỗ tay, nói lớn:

– Dậy, dậy, có tin quan trọng!

Tôi ngồi bật dậy, giọng Niệm đứt nghẹn:

– Thằng Tuấn chết rồi! Bị pháo kích! Y tá mình bị thương một lô nhưng không đứa nào chết. Chỉ có một mình Tuấn chết! Đau thật!

Nhiếp nhận lệnh cấp tốc lên đường thay thế Tuấn. Định mệnh lại oái oăm chờ chực ở ngã rẽ của đời người. Chỉ còn vài ngày nữa là Tuấn chu toàn nhiệm kỳ hai năm ở cấp tiểu đoàn. Khoảng 3 giờ chiều trung tá y sĩ trưởng cho gọi tôi tới văn phòng ông. Ông nói, giọng cố giữ bình tĩnh:

– Anh Tuấn tử trận rồi chắc anh đã biết tin. Vì anh là y sĩ cũ của Tiểu đoàn 6 Dù tôi giao anh nhiệm vụ thông báo tin buồn cho gia đình anh Tuấn, anh đi ngay và lựa lời nói cho khéo. Anh về cho tôi biết ý muốn của gia đình anh Tuấn về việc mai táng. Ngồi trên chiếc xe Jeep đưa tôi đến nhà Tuấn tôi như người vô hồn. Tôi hoang mang không biết phải mở đầu lời nói ra sao. Tôi chưa bao giờ được học tập để thi hành một công tác vừa khó khăn vừa tế nhị như đi báo tin một đồng đội vừa tử trận cho gia đình họ. Tôi không còn nhớ nhà Tuấn ở khu nào, chỉ còn nhớ là một ngôi nhà nhỏ nằm trong một khu bình dân. Ra mở cửa là một ông cụ người tầm thước, mảnh khảnh. Thấy tôi mặc quân phục Dù, đứng thẳng chào tay, ông nở nụ cười và nói:

– Mời đại úy vào nhà.

Vào nhà ông chỉ tôi một chiếc ghế mời ngồi. Ông cũng đứng trước một ghế đối diện. Tôi vẫn đứng yên, cất chiếc mũ đỏ đang đội trên đầu, cầm chặt nó trong lòng hai bàn tay, rồi run run cất tiếng:

– Thưa bác, cháu đại diện Trung Tá Y Sĩ Trưởng đến báo bác một tin buồn: Anh Tuấn đã tử trận ngày hôm qua.

Tôi vừa dứt lời ông cụ rơi người đánh phịch xuống ghế, ngồi bất động, hai mắt trừng trừng nhìn tôi, nét mặt nhợt nhạt. Tôi vẫn đứng yên không biết nói gì thêm. Giây lâu ông cụ mới hỏi:

– Bộ đánh nhau to lắm hay sao?

Lời nói ông cụ như một cái phao, tôi vội níu lấy:

– Dạ vâng, trận chiến rất ác liệt. Anh Tuấn đang săn sóc một thương binh thì bị một quả pháo của địch rơi trúng.

Tôi chia buồn với ông cụ thêm lần nữa rồi chào cáo từ sau khi biết ý muốn mai táng của gia đình.

Đám tang của Tuấn được tổ chức trọng thể theo nghi lễ quân cách. Tôi là một trong bốn sĩ quan mặc quân phục đại lễ trắng đi cạnh quan tài Tuấn. Tôi còn nhớ lúc hạ huyệt, hai người khóc nhiều nhất là bác sĩ cố vấn Smith và bác sĩ Nguyễn Thượng Vũ, một bạn cùng lớp của Tuấn.