Tạp Bút Năm Quý Dậu 1993

vietmessenger.com

Vương Hồng Sển

(viết ngày 2-10-93)

Post by Sơn râu 10 Jul 2024

Photo edit by Sơn râu

Phần 17

Tiếp Bài “Quanh Chiếc Xích-Lô” Của Số 142 Sggp

Minh Quân viết bài kể trên nhan nầy, vừa gọn vừa sáng, M.Q. mà lị! “Hay hèn lẽ cũng nối điêu” (Kiều) dưới đây là cảm tưởng của một già 92.

Chuyện 1.

Cách đây hơn bốn hay năm năm, lúc ấy chưn còn dẻo răng còn chắc, nhai sắt cũng tiêu, một hôm được mời ăn cơm Tàu trong Chợ Lớn, tiệc mãn, ngà ngà say xuống lầu, hai ba xích-lô đạp trước cửa, lựa một anh trai, ngả giá sáu ngàn, đưa về Bà Chiểu, lại đưa trước ba miếng hai ngàn cho chắc ăn, vì sợ lát nữa rượu thấm, đưa lộn 4, 5 miếng thì uổng. Xe chạy ra đường Lăng Cha Cả, trên đầu trăng nửa vành nhỏng nhẻo, gió hiu hiu thổi, ngồi trên xe mắt hí hí tơ-lơ-mơ, xe chạy tới đường C.M.T.8, nếu chạy thẳng qua Hoàng Văn Thụ thì chốc lát sẽ tới nhà, bỗng xe vụt nhanh qua đường Yên Đổ, tôi còn dở tỉnh dở say, hỏi anh xe:

– Sao không chạy đường thẳng. Đường nầy tối om.

– Không sao mà sợ. Tôi quen chạy đường nầy.

Rồi xe đạp chậm chậm… Trong bụng vụt nghĩ: Coi chừng nó làm thịt mình!

Rồi xe ngừng lại một hẻm nhỏ. Một xích-lô khác ló ra, phu là một ông già sồn sồn độ trên sáu mươi. Rồi họ nói với nhau nho nhỏ. Cơ khổ: hai người đổi y phục. Nói ngay ra cho mau hiểu, họ đổi quần ngay mặt mình, lão sồn sồn quần dài ống đổi lấy quần xà-lỏn, tôi chưa kịp hỏi, ông sồn-sồn mời:

– Mời cụ qua xe nầy!

Tôi la lên:

– Sao kỳ cục vậy?

Hai người, một già một trẻ đều cười:

– Thằng nhỏ qua chợ Bà Chiểu, lính xét sẽ phạt. Tôi đưa cụ tới chỗ, lo gì?

Xe chạy tới đầu chợ, đầu đường Lê Quang Định. Tôi cẩn thận không muốn cho biết chỗ ở, xin xuống xe, vừa bước xuống, vừa móc ví, vừa nói:

– Bao nhiêu?

– Hình như trả rồi mà!

– Không! Đó là khúc ban nãy. Còn khúc nầy, bao nhiêu?

– Cụ chưa hiểu… Tôi nói cho cụ biết. Cha con tôi thay phiên nhau. Ở Huế vào đây, chưa có nhà. Đều ở nhà nhà quen chờ lãnh giấy tạm trú. Nó chưa đủ tiền đóng vào Đại học… tôi có giấy chạy xe mười bánh, xin lỗi, tôi thế nó chờ thời… Chào cụ… Tôi về…

Tôi vụt hết say và tự nhiên chìa tay ra, nói:

– Cho tôi bắt tay, rua (bonjour) nhau đi.

Hai bàn tay siết chặt. Một người không nhận tiền, một đứa đi xe khỏi trả!

Chuyện thứ 2.

Người đối thoại là một bác sĩ, nay ở Canada, buôn đồ cổ. Năm đó, bà ở đây, một bữa sáng chủ nhựt, tôi đến nhà, bà mời tôi đưa đến xóm bán đồ xưa chợ Vườn Chuối, bà cỡi Honda, tôi xin đi xích-lô, bà không cho, bảo tôi ngồi sau xe, xe chạy tới xóm, xuống xe, tôi nói tỉnh bơ:

– Bà báo hại tôi suýt rớt trái tim!

– Sao vậy?

– Tôi ngồi mà chết cứng, không dám ôm.

– Thì cứ việc ôm, sợ gì! Tôi là bác sĩ mà!

– Ôm sao được? Ý! Quên! Tôi lỡ lời! Xin bà bỏ qua cho. Thôi, lựa đi rồi về.

Chuyến về, tôi nài cho được, được đi xích-lô đạp. Xe đưa về tới nhà. Tôi ăn quen, móc ví. Người phu xe đẩy xe, cười: “Trả rồi”. Thế là tôi đi xe “cọp” nữa. Nhưng từ ấy, không gặp nữa, và có người cho tôi đọc một tin: “… ancien élève de V.H.S.” Mà cơ khổ! Tôi nào có dạy giờ nào, và dạy giống gì?

Chuyện thứ 3.

Gần đây, tôi có việc phải vô nhà một bạn gần khách sạn Đồng Khánh. Vốn tính Harpagon, tôi không đi xích-lô, và muốn đỡ tốn, tôi leo xe lam, xe tới quán hủ tíu Cả Cần, chỗ cũ Năm Sa Đéc bán bánh bao độ nọ, tôi xin xuống xe, trả một ngàn, thấy có hai xích-lô đạp đậu đó, tội lựa một xe, tôi nói:

– Tôi muốn đi tới nhà hàng Đồng Khánh đường Trần Hưng Đạo. Một đồng. Được không?

Người phu xe nhảy lên yên, miệng cười và mời:

– Mời cụ lên!

Xe chạy một đỗi, đường quanh co. Thấy hơi xa, bụng nghĩ: “Lát nữa, đưa thêm”. Chạy tới đường gì đó, xe ngừng, anh phu nói: “Chạy tới Trần Hưng Đạo không được. Bị cấm”. Tôi bước xuống, tay móc ví, anh phu đẩy xe cười cười: “Tôi thấy cụ già, nên tôi chở giùm và không lấy tiền đâu”. Tôi phản ứng: “Bộ tiền tôi là tiền giả hả?”, “Dạ thưa không. Tôi thấy cụ già nên tôi đưa cụ tới đây, chớ cuốc xe từ đó, giá một đồng làm sao được”. Tôi lại làm theo thói quen cũ, chìa tay ra bắt tay anh phu xe. Anh nầy mặt nám một bên, nhớ chừng và hẹn kỳ sau sẽ trả đúng giá, nhưng từ ấy không gặp anh nữa. Lại vẫn đi xe khỏi trả tiền!

Chuyện 4 và chót.

Nhây quá. Già mà già chuyện. Bữa đó, tôi ở nhà bà Mộng Tuyết, đường N.T.L. Từ đây về tới Bà Chiểu, ngả giá bốn ngàn. Xe chạy êm ru… bỗng nghe anh phu nó từ trên đầu tôi nói xuống:

– Con thấy thầy còn mạnh, nên con mừng.

– Ủa?? Sao gọi tôi bằng thầy?

– Dạ! Tôi có học với thầy nơi Đại học Văn khoa. Tụi có bằng cấp đã chạy mất hết rồi. Mà tụi nầy cũng làm không xong!

Tôi nghe tới đó, hồn bay đâu mất, không biết làm sao trả lời,… xe chạy tới đường Phan Thanh Giản cũ, tôi xin ngừng xe. Có tiếng cười:

– Thầy sợ hả? Để tôi đưa thầy về tới nhà.

– Thôi! Cám ơn em! Để qua xuống nơi đây, ghé một chút, có việc cần nói với ông Khai Trí, nhà gần đây. Chào em và chúc sẽ gặp nhau nữa!

Lại có tiếng cười, tôi không dám nhìn kỹ mặt người phu xe, lại khỏi trả tiền lần nữa, từ giã nhau, giây lát có xe lam chạy ngang, tôi đón lại, leo lên ngồi, xe chạy tới Lăng Ông, móc ví trả một đồng, anh xe lam thối lại năm chục; chưn bước khấp khểnh, tay chống gậy, bụng nghĩ:

– Một đời đi đâu cũng khỏi trả, đi Paris, đi Đài Bắc, qua Nhựt, đi Istanbul, đều được đài thọ tiền nong, vụt sợ khan, nhắc lại chuyện gặp học trò cũ, có hại gì hay không, và xin hỏi Minh Quân, nói quá thẳng, không sợ mấy anh phu trong xóm hay được, không cho lên ngồi trên xe nữa?