Đi lấy chồng xa

vietmessenger.com

Huy Phương

Post by Sơn râu 31 Aug 2026

Ngày còn bé tí, ở trong một tỉnh ly nhỏ, buổi chiều tôi hay bị lôi cuốn bởi tiếng trống, chiêng, theo đám trẻ ra chợ xem gánh “Sơn Đông Mãi Võ” của các chú ba Tàu, mình trần trùng trục, sau khi đi quyền múa võ, tới màn bán thuốc trị bá bệnh. Để biểu diễn, người bán thuốc lấy ra một ống nghiệm đựng đầy một chất lỏng màu nâu đậm mà y nói đó là máu đen của người bị bệnh. Sau đó y mở một chai thuốc có dán nhãn gọi là thuốc “bổ huyết khu phong”, nghiêng chai thuốc rót từ từ vào trong ống máu, thuốc chảy tới đâu, máu đen trở thành ửng hồng tới đấy. Đó là bằng chứng thuốc đã lọc được máu và làm tan hết các thứ bệnh. Người lớn, trẻ con vỗ tay vang dậy cả khu chợ và sau đó quí ông già bà lão lần lượt xìa tiền mua thuốc một cách phấn khởi, tin tưởng. Kèm theo đó còn các loại dầu xức với các lời rao bình dân cho đến hôm nay, chúng tôi vẫn còn nhớ mồn một:“đàn bà đau bụng chổng khu, xức vô một tí xách cái dù đi chơi”!

Ngày nay, khi sinh sống tại Hoa Kỳ, trên một đất nước văn minh vào bậc nhất đại cầu, khoa học kỹ thuật tiến bộ vượt bực, người ta không phải là không còn nghe tiếng chiêng trống của đám “Mãi Võ Sơn Đông”. Trên thị trường, ngoài các thứ thuốc do các viện bào chế lớn tại Hoa Kỳ, được ghi đơn qua các phòng mạch bác sĩ, vô số thứ thuốc đi theo con đường dược thảo tung ra thị trường, dưới sự quảng cáo lớn lao tốn kém qua các cơ quan truyền thông, vàng thau lẫn lộn đã gây tốn kém cho những người “nhẹ dạ” không phải là ít, đôi khi gây những thiệt hại rất trầm trọng cho sức khỏe con người. Phong trào “noni” cũng có một thời ăn nên làm ra và luôn luôn là đầu cửa miệng của những người muốn hỏi thăm hay giới thiệu môn thuốc này cho nhau. Được như thế, sự quảng cáo phải rất là lớn rộng và tốn kém, khiến cho mọi người đều biết và mọi người đều nghe nói tới. Trong thị trường Mỹ, ta cũng thấy những “flyer” quảng cáo cho một thứ nước cốt “noni” mà cây mọc rất nhiều ở quần đảo Tahiti, có bác sĩ này bác sĩ nọ khen ngợi, nhưng không được ai tin dùng như cộng đồng Việt Nam ở đây. Chúng ta không những tiêu dùng tại chỗ mà còn cả một thị trường quê nhà, mua năm ba chai để biếu mẹ biếu cha. Người quảng cáo đoan quyết rằng thứ nước lỏng nâu nâu pha chế này chữa được bệnh ung thư, nhưng kết quả là người bị ung thư uống thuốc vẫn qua đời, chỉ có khác là trong máu các bệnh nhân có chứa nhiều chất “noni”. Có thế thôi!

Sở dĩ chúng tôi nói “phong trào” là câu chuyện này chỉ bùng lên một thời gian ngắn, như đợt sóng biển xô vào bờ hay gió thổi qua, rồi sau đó biến dạng (phong là gió, trào là nước biển dâng lên), cũng như phong trào chim cút trước khi chúng ta bỏ nước ra đi. Trong phong trào chim cút, người ta loan truyền là thịt và trứng chim cút rất bổ dưỡng, trị được bá bệnh, nhất là con cút đực (vì con cút đực vô tích sự quá, không đẻ được nên người ta muốn tống khứ đi). Nói là phong trào vì nó không vĩnh viễn. Nếu “noni” hiệu nghiệm như một viên aspirin trong suốt cả trăm năm cho nhân loại thì uống aspirin không phải là một phong trào. Rồi tiếp theo là “trà khổ qua” chữa được cholesterol được nhập cảng từ Việt Nam sang, trái mướp đắng rẻ như bèo, xắt phơi khô đóng gói cũng hái ra được đồng đô la của hải ngoại. Rồi trà giảm béo (giảm mỡ) cũng là quà xuất cảng cho bà con “núm ruột”. Hải ngoại không chịu thua cũng sản xuất năm bảy thứ trà, không những chữa được bệnh mỡ, mà còn có công dụng làm mát gan, lợi tiểu, ăn không tiêu, sút cân, làm cho làn da mịn màng, nói tóm gọn là gần như chữa được bá bệnh. Rồi nói tới viên “thần dược viagra”. Khi nó chưa ra đời, chưa gây chấn động hoàn cầu cho giới đàn ông bất lực, thì không có nhà sáng chế nào nhảy ra cứu nhân độ thế bằng cách kiếm giúp thứ thuốc gì mà “ông uống bà khen … hiệu nghiệm”. Đến khi viên thuốc lục giác màu lục được coi là thành công rồi, thì nhiều đầu óc vĩ đại khác mới bắt đầu “xuất chiêu”, làm ra những thứ thuốc mà theo quảng cáo: rẻ hơn, không phản ứng phụ, bệnh tim vẫn uống được, công hiệu lâu hơn, uống vào kết quả nhặm lẹ hơn. Thế mới chết người ta không? Sao quí vị không nói sớm, người tà đã đầu cơ lỡ mấy chục vỉ thuốc mua để dành rồi. Và như vậy thì nhân tài thế giới đâu có thiếu, ngay cả cộng đồng người mình ở hải ngoại còn chế ra được một thứ thuốc “viagra” khác, tốt hơn, bền hơn sau khi người ta đã chế rồi, như trên những quảng cáo hấp dẫn gần đây thôi. Tiếc rằng những phát minh kiểu này không được đưa ra cầu chứng hay phổ biến trong giới y học, để may ra đất nước mình có một cái “nobel y học” thì dân tộc vẻ vang biet mấy!

Quảng cáo không chỉ được lập đi lập lại trên truyền thanh truyền hình, báo chí mà còn bằng cách rỉ tai, “tuyên truyền xám” cũng như nhờ các “danh nhân” phát biểu ý kiến giúp. Nhiều khi vì nể nang nhau, và cũng vì uy tín của quí vị, bà con nghe lời quí vị mà dùng lầm thuốc, lộn trà thì chắc quí vị cũng gánh phần trách nhiệm, dù là không phải bị bắt bỏ bóp hay hầu tòa gì.

Mới đây thôi, cơn sốt “canh dưỡng sinh” cũng có thể gọi là một “phong trào” đã lan tràn từ quê nhà sang hải ngoại, hay từ hải ngoại về quê nhà thì chưa ai kiểm chứng được, nhưng nó đi vòng vo từ Nhật sang Tàu, Tàu sang Úc, rồi Úc sang Mỹ …. Người ta nói đây là phát minh từ bên Nhật từ năm 1994, mà nhà nghiên cứu phát sinh Teteishi Kazu, cũng chưa minh định được nghề nghiệp, văn bằng của ông ra sao. Ông Thạch Thượng Nghi bên Tàu dịch sang Hoa ngữ, rồi ông Trần Anh Kiệt bên Úc dịch sang Việt ngữ. Bây giờ bên quê nhà, canh dưỡng sinh đang lên “cơn sốt” bán đầy đường, đầy chợ và những người nhanh chân nhảy ra khai thác có lẽ cũng kiếm được chút tiền, không giàu có gì nhưng cũng đủ tiền chợ. Tại hải ngoại trong các chợ Việt, cũng bắt đầu cho bán “canh dưỡng sinh” với giá chỉ có 99 cents.

Đại khái, “canh dưỡng sinh gồm có các món củ cải trắng và lá, cà rốt, nấm đông cô, ngưu báng (Go bo – Tàu gọi là ngầu bòn), chúng tôi không nêu phân lượng và cách nấu ra đây hầu quí vị, vì chúng tôi không muốn phổ biến vị canh “thần diệu” này đến quí bạn. “Thần diệu” vì xin quí vị giữ bình tĩnh sau khi chúng tôi kê khai công dụng của nó  như sau: aids, xơ gan, ung thư, viêm cổ họng, xương sống, sạn thận, tiểu đường, thống phong, tim mạch và tất cả các chứng bệnh về mắt, về da … Nghĩa là bá bệnh, vả lại khi mà nó chữa được bá bệnh này thì nó còn được gọi là “canh trường thọ” mới đúng. Tiếc là ông Đường Minh Hoàng sinh bất phùng thời và loại canh này phát sinh quá trễ. Nếu canh này mà hay như vậy thì trên đời này cũng chẳng cần tới bác sĩ hay bệnh viện làm gì nữa. Người ta nói rằng ông Tateishi Kazy nhờ “canh dưỡng sinh” mà khỏe mạnh, xương cốt rắn chắc tới độ xe truck nặng 4 tấn đè lên người ông mà chỉ để lại vết bánh xe thôi. Tin không tin thì cũng “tùy người đối diện”, tuy vậy ăn thứ canh này vào thì cũng khỏe và cũng xin quí vị đừng ai thí nghiệm cho xe truck đè bậy lên người để “canh dưỡng sinh” phải mang tiếng xấu.

“Canh dưỡng sinh” là một thứ canh vô hại, quí vị cứ dùng như canh rau muống, canh dền (bổ máu), canh cà chua (bổ mắt) nhưng đừng đặt quá nhiều hy vọng vào việc chữa bệnh cho quí vị mà không chịu uống thuốc hay vận động thân thể. Cứ xem nó như một phong trào, có lẽ bên Nhật nó đã tàn lâu rồi thì ta mới lượm mà dùng lại. Cũng chưa có ai phân chất giúp trong “canh dưỡng sinh” coi những chất thuốc nào có thể được chữa những bệnh nào, kể từ bệnh thứ nhất trong danh sách là bệnh “aids” cho tới bệnh ngoài da. Ngoài ra nếu chúng ta có thêm vào công dụng như bệnh mất ngủ, bệnh lo buồn cũng chẳng sao, nhưng nhớ đừng thêm vào đó bệnh”tiểu đêm” ví mấy ông bà già dùng canh thì đi tiểu đêm là cái chắc. Nếu đã nói ở Nhật “canh dưỡng sinh” cũng là một “phong trào”, thì chúng ta đừng vọng ngoại mà cho rằng “phong trào” ấy có giá trị hơn các phong trào như kiểu “chim cút”, “noni”, “trà khổ qua” hay “trà giảm béo” của chúng ta. Nó chỉ lừa người ta được một thời gian, chứ không ai kiên trì để đợi kết quả. Mặt khác con người ta còn phải bỏ nó để chạy theo một “phong trào” khác.

Qua những phong trào, ai là người dễ tin và dễ trở thành nạn nhân nhất, chính phần lớn là quí vị cao niên, những người lo cho sức khỏe mình nhất. Và cũng vì vậy, cao niên là tầng lớp dễ bị dụ dỗ, dễ bị gạt nhất, dù ở ngay trên đất Mỹ. Chúng tôi sẽ xin trở lại vấn đề này trong số báo sau.