Đi lấy chồng xa

vietmessenger.com

Huy Phương

Post by Sơn râu 25 Jul 2026

Bây giờ, những người đã vào tuổi trên sáu mươi, những lúc hồi tưởng lại những ngày ấu thơ ở quê nhà, chúng ta không bao giờ quên cái khung cảnh trong một thành phố nhỏ hoặc ở nơi một làng quê. Sinh hoạt của tuổi thơ lúc bấy giờ, ngoài những giờ học là những buổi đá bóng, tắm sông, thả diều, bắt dế hay lang thang trong những cánh rừng bờ ruộng. Tinh nghịch hơn là những lúc leo vào vườn lạ trộm ổi, hái sung cùng với cả trăm trò chơi tinh nghịch khác, khiến có lúc phải nằm thẳng trên giường cho ông bố nghiêm khắc đánh mấy roi quắn đít. Tuổi thơ ngày đó không có cả tình yêu đích thực, đó chỉ là bâng khuâng của tình mới lớn, qua những hình ảnh nhẹ nhàng trong thơ của Huy Cận, Tế Hanh chứ nhiều khi cũng chưa bao giờ mạnh dạn trưởng thành như tình ái trong thơ Xuân Diệu để nói “xích lại gần anh thêm tí nữa”. Đứng trước một người con gái chẳng bao giờ nghĩ tới vòng số 1 số 2, chỉ thấy mơ màng những sợi tóc cùng với tà áo, hay những riềm mi. Ngay cả tình yêu của thời Hoàng Anh Tuấn (sinh năm 1932) mà cũng:

“ … mối tình đầu khờ khạo

Em nhận thư, anh ngây ngất tủi mừng

Khi về nhà cười nụ với cầu thang

Một tuần lễ, vui như ngày thi đỗ”.

Sau một lần được trao thư tận tay người mình yêu, không biết số phận bức thư như thế nào, mà chàng trai đã thấy “đời bỗng dưng vui và rộn ràng chân sáo. Hầu hết vào lứa tuổi ấy cho đến lúc lập gia đình cũng chưa biết tới nụ hôn đầu. Những ngày đó, nhìn lại, bây giờ vẫn còn đẹp chăng, và nếu “cho tôi đi lại từ đầu thì chắc cũng chẳng có gì thay đổi cả. Với tâm trạng đó, bây giờ thấy lũ trẻ con cháu, bỗng dưng người xưa thấy thương hại cho chúng và có cảm tưởng như chẳng bao giờ chúng sống được một quãng đời thơ ấu cho có ý nghĩa. Nhưng người ta cũng biết đó chỉ là những ý nghĩ chủ quan, vì mỗi thời đã mỗi khác. Tôi thấy có những đứa cháu thích vùi đầu vào computer, trên những trang web, ngồi “chat” suốt mấy giờ liền mà không biết chán. Trong phòng bọn con trai chúng bày biện những hình thù quái đản của những nhân vật Darth Maul, Darth Vader, Yoda, Luke Skywalker … trong phim ảnh “Star Wars” và những tranformers ghép lại từ những mảnh lego, khi là một con vật nhe nanh vuốt đầy dẫy trong các loại phim Power Rangers, khi trở thành những anh hùng Robots mang trên tay các loại súng khổng lồ. Những nhân vật hấp dẫn của những đứa trẻ bây giờ là những con người vuông vắn như Spongebob Squarepants, tròn vo như Pokémon, nhọn hoắt như Yu-Gi-Oh, không biết rồi ra tiêu chuẩn về cái đẹp của vài mươi năm nữa sẽ ra sao. Bà ngoại chúng lo ngại có lẽ thế kỷ tới, những cô cháu sẽ mang về nhà những chàng rể có cái mặt vuông như miếng bọt biển rửa chén, hay những cô dâu có cái đầu nhọn hoắt.

Bọn nhóc đi từ Game Boy đen trắng, Game Boy Color, Game Boy Advance, tới Advance SP hay Nintendo DS, ở nhà, trên xe ngay cả ngoài bãi biển lúc nào cũng thích chúi đầu vào màn ảnh, với hai bàn tay liến thoắng lên xuống … Con trai bây giờ thì tóc phải highlighted hay lởm chởm như vành khăn của Nữ Thần Tự Do hay như nón người hiệp sĩ trong Quo Vadis thời La Mã. Con gái thì vành tai cũng phải có năm ba lỗ xâu như đồng bào Thượng hoặc  thời trang luôn luôn phơi rốn mà chẳng cần biết tới chỗchôn nhau ở đâu.

Gia đình cô con gái tôi có cả một tủ băng video các loại phim hoạt hình của Walt Disney gồm các câu chuyện thần tiên như Tấm Cám, Người Đẹp Ngủ Trong Rừng hay chuyện cô Công Chúa Bạch Tuyết với những Hoàng Tử đẹp đẽ và những cô Công Chúa diễm lệ dịu dàng cùng những thú rừng thỏ, nai, sóc, dễ thương nhảy nhót. Tủ băng này được mua cho đứa con gái lớn từ những năm 90, hy vọng để lại cho những đứa em gái kế tiếp, nhưng chỉ mới trong vòng mười năm, những nhân vật thần tiên ấy đã đi vào quá vãng. Những đứa con gái của nó sau này không thích những nhân vật gây buồn ngủ như vậy, mà chịu các loại phim ma quái hay cảm giác mạnh. Nói về chuyện “gái trai”. (ông bà mình dùng hai chữ này để nói tới chuyện sex cho đỡ ngượng mồm) ở tuổi choai choai (teens) thì những thống kê ở Mỹ này làm cho các bậc phụ huynh đâm hoảng. Theo thống kê của Morbidity & Mortality Weekly Report đăng trên Washington Times (21/5-2003) thì trong tuổi này, có tới 60% các cô bé gốc Phi Châu, 46% dân da trắng và Hispanics đã làm tình “búa xua” và tỉ lệ này càng ngày càng tăng. Không nghe nói tới gốc Tàu và Việt Nam, hy vọng những gì ông Khổng Tử “viết” còn rơi rớt lại chút ít trong các gia đình này.  Đối với các cậu choai choai thì tỷ lệ trong con trai trắng và Hispanics có thua bên con gái chút đỉnh, nhưng phía da đen thì có tới 73.8% đã có quan hệ tình dục trong tuổi thiếu niên. Theo nghiên cứu thì năm 1991 có 15.1%, sụt xuống năm 2003 còn 10.4% đám con trai đã biết “mùi đời” trước khi tới ngày sinh nhật thứ 13 (Graham/Miller Rubin, Chicago Tribune, 5/21).

Thế mà tội nghiệp cho bà chị đầu của tôi, ông bạn trai mới chụp nắm bàn tay một cái mà đã về khóc thút thít với mẹ vì sợ … có bầu.

Với cái tuổi lúc nhỏ đọc “Tâm Hồn Cao Thượng” bản dịch của Hà Mai Anh, học “Quốc Văn Giáo Khoa Thư”, lớn lên mê “Hồn Bướm Mơ Tiên”, thích cái cảnh chùa Long Giáng của ông Khái Hưng hay có phiêu lưu hơn là cảnh núi Văn Dú của Thế Lữ … thì coi bộ quá lạc hậu với đám hậu sinh sau này. Nếu nói “tôi xa Hà Nội năm lên mười sáu khi vừa biết yêu”, nhưng lúc bấy giờ hỏi yêu là gì, thì chắc anh chàng cũng ú ớ không biết trả lời thế nào. Cách đây hơn nửa thế kỷ, lúc 13 tuổi, tôi thèm có một cái áo mưa, một đôi “xăng đan”, nhưng một chiếc xe đạp thì không bao giờ nghĩ là mình có được. 55 năm sau, cùng tuổi ấy, cháu tôi cần một I-pod để download nhạc, internet và một cái cell phone tạm thời trong khi chờ đủ tuổi để làm chủ được một chiếc xe hơi.