Tháng Tư: Bản hòa ca của màu sắc nhân văn

vanchuongviet.com

Nguyễn Lê Hồng Hưng

Post by Sơn râu 29 Jun 2026

Dù xa quê hương đã lâu, nhưng cứ vào những ngày tháng Tư, lòng tôi lại đau đáu nhớ về Việt Nam. Ký ức hiện lên với những nhịp điệu riêng: những hàng cờ, biểu ngữ và những câu chuyện quá khứ được nhắc lại với nhiều cung bậc cảm xúc. Mỗi vùng miền, mỗi thế hệ đều có cách tưởng niệm riêng, phản ánh khúc quanh lịch sử mà họ đã đi qua. Giữa những bối cảnh ấy, tôi chỉ mong tìm thấy một điểm chung: khát vọng về sự bình yên và khả năng chữa lành vết thương bằng lòng nhân ái. Tháng Tư nhắc ta rằng hòa giải không phải là quên đi, mà là học cách bước tiếp với một trái tim nhẹ nhàng và nhân văn hơn.

Tuy nhiên, tôi sẽ không viết về đất nước mình, bởi vì những ngày này đã có rất nhiều người viết. Tôi muốn kể về tháng Tư ở Hòa Lan, nơi tôi đang sống qua hơn nửa đời người. Những ngày này, Hòa Lan đón tôi bằng nắng dịu, bằng những lễ hội chan hòa tiếng cười và một cộng đồng luôn nâng niu sự tự do của mỗi cá nhân. Người ta xuống phố để sẻ chia niềm vui giản dị: giữa sắc cam rực rỡ và những giai điệu vang lên từ quảng trường, tháng Tư hiện ra như một khoảng lặng đẹp đẽ, nơi con người tìm thấy sự bình an trong nền văn minh đa dạng.

Đây là thời khắc đẹp nhứt trong năm của xứ sở cối xay gió. Khi khí trời trở nên mát mẻ, thiên nhiên và con người dường như cùng cất lên một nhịp điệu chung. Hoa nở rộ, chim líu lo trên cành và con người tưng bừng mở hội.

Trên những cánh đồng nằm dưới mực nước biển, bông tulip bắt đầu lan ra như những tấm vải lụa màu rực rỡ. Ở Lisse, Noordoostpolder hay Flevoland, những cánh đồng nối tiếp nhau đến tận chân trời, đỏ, vàng, tím, hồng xen nhau thành một bức tranh vừa tỉ mỉ vừa khoáng đạt, đẹp đến nao lòng. Không phải chỉ trong những cánh đồng lớn, mà ngay mảnh vườn nhỏ trước mỗi ngôi nhà cũng có vài bụi bông tulip. Vườn nhà tôi không trồng tulip, nhưng hổng biết từ đâu cũng chui lên một bụi, vừa nở được hai bông màu đỏ tươi, như một thói quen giản dị và bền bỉ của người Hòa Lan với loài bông đã trở thành biểu tượng của quốc gia.

Mỗi năm cũng trong mùa xuân đầy bông hoa ấy, khu vườn Keukenhof mở cửa, như một không gian được chăm chút tỉ mỹ đến từng chi tiết. Hơn bảy triệu loại bông hoa không chỉ được trồng để khoe sắc mà còn để kể một câu chuyện về lịch sử làm vườn, về sự kiên nhẫn và cả niềm tự hào âm thầm của một quốc gia nhỏ bé nhưng giàu sáng tạo.

Nhưng tháng Tư không chỉ có màu sắc của bông hoa. Ngày 27 tháng 4 là Ngày của Quốc Vương. Khắp Hoà Lan rực lên sắc cam, màu của hoàng gia. Từ Amsterdam đến Utrecht, Rotterdam, những con phố, dòng kinh và quảng trường bỗng trở nên sống động hơn ngày thường. Màu cam xuất hiện trên áo quần, trên mặt người, trên cờ, trên những món đồ nhỏ xinh bày bán khắp nơi. Người ta tràn ra đường, ca hát, buôn bán, trò chuyện. Ở mỗi trung tâm chợ, từ thị xã đến thành phố lớn, đều có khu chợ đồ cũ: từ máy móc điện tử, áo quần, sách vở đến những món đồ chơi trẻ em, tất cả được bày ngay trên mặt lộ.

Không có khoảng cách giữa người với người trong ngày này. Chỉ có sự cởi mở, tiếng cười rất con người và một cảm giác tự do rất rõ ràng, rất gần gũi. Một lễ hội không chỉ để kỷ niệm mà còn để ta hòa chung nhịp thở, cùng chia sẻ bầu không khí hiền hòa và lối sống nhân văn. Đi giữa Hoà Lan vào những ngày này, người ta dễ nhận ra một điều: đất nước này không chỉ đẹp ở cảnh quan mà còn ở cách nó giữ gìn sự cân bằng trong tâm tức con người.

Giữa những con kinh thẳng tắp của Amsterdam, những cây cầu đá cổ kính và những ngôi nhà cũ xưa mái nhọn soi bóng xuống mặt nước, thời gian dường như trôi chậm lại. Xa hơn một chút, ở Kinderdijk, những cối xay gió vẫn đứng đó, lặng lẽ như đã từng qua nhiều thế kỷ. Hay ở Giethoorn, nơi không có tiếng xe, chỉ có nước và những lối đi nhỏ, cuộc sống giữ nguyên một nhịp riêng rất yên bình.

Nhưng chỉ cần bước thêm vài con phố, một Hoà Lan khác hiện ra. Những công trình kiến trúc táo bạo, những không gian nghệ thuật đương đại, những tuyến giao thông vận hành nhịp nhàng, tất cả cho thấy một xã hội không ngừng chuyển động. Mặc dù đất nước này cũng trải qua chiến tranh, nhưng người Hòa Lan trân trọng quá khứ không bám víu hận thù. Họ sống với hiện tại, mở lòng với cái mới, với những ý tưởng khác biệt, với một tương lai đang được xây dựng từng ngày.

Có lẽ vì vậy cho nên trải nghiệm ở Hoà Lan luôn mang một cảm giác thanh bình trọn vẹn. Buổi sáng có thể đi một vòng xe đạp dưới hàng cây, khi mệt dừng lại bên đường mua một miếng phô mai kẹp bánh mì hay khoai tây chiên dòn chấm sốt mayonnaise hoặc chiếc bánh ngọt stroopwafel còn ấm. Buổi chiều, người ta có thể bước vào một bảo tàng, hay đơn giản là ngồi bên kinh nước, nhìn thành phố trôi qua trong yên tĩnh. Và khi đêm xuống, những quảng trường lại sáng đèn, mang theo một nhịp sống hoàn toàn khác.

Hoà Lan không phô trương. Vẻ đẹp của nó đến từ sự hài hòa giữa cũ và mới, giữa tĩnh và động, giữa truyền thống và những bước đi rất hiện đại.

Đến xứ sở đầy bông hoa, người ta không chỉ nhìn thấy một đất nước. Mà còn cảm nhận được một cách sống: cởi mở, tinh tế và luôn hướng về phía trước nhưng không đánh mất những gì đã làm nên bản sắc của mình.

Và có lẽ, điều còn lại sau hành trình của du khách không chỉ là ký ức về những cánh đồng tulip, khu vườn triệu hoa hay những lễ hội rực rỡ… mà là một nhịp sống chậm hơn, sâu tận đáy lòng, cái thứ mà người ta vô tình mang theo khi rời đi.

Dronten 20/4/2026