Hồi ký Chim Việt
Tivi Tuần San Úc Châu
Post by Sơn râu 1 Feb 2025
Rồi ông chịu hợp tác làm ăn với họ không ông Từ?
_Chịu chớ sao không, vì trong bụng tao hồ nghi đám này là đám anh hùng Hiệp Liệt trong bộ tiểu thuyết “Châu về Hiệp Phố” quá.
_Mày có coi bộ tiểu thuyết đó không?
_Dạ cháu nghe nói bộ tiểu thuyết đó hay lắm, nhưng ở nhà cấm không cho coi tiểu thuyết. Chỉ cho đọc truyện Tàu như Tam Quốc Chí, Thuyết Đường, Phong Thần, Ngũ Hồ Bình Tây, Tiết Nhân Quí Chính Đông, truyện Tây Du, thơ Phạm Công Cúc Hoa, thơ Sáu Trọng, thơ Cậu Hai Miêng.
_Mày coi mấy thứ đó nói toàn là chuyện đánh Nam dẹp Bắc, đứa nịnh hại đứa trung, người tôi trung bị hoạn nạn đã đời rồi thì đâu vô đó. Ân báo ân, oán báo oán, chuyện nào củng như vậy hết nhất là bộ truyện Phong Thần. Còn mày coi bộ truyện Tam Quốc Chí người anh hùng như Tào Tháo thì bị khi dễ, còn như Quan Công là tay điếm đàng thì lại cho hiển thánh!
_Trời ơi, ở đây họ thờ ông Quan Công nhiều lắm.
_Bởi vì họ dốt nên thấy mấy người Các chú họ thờ nên mình củng bắt chước họ mà thờ, mình người An Nam không thờ anh hùng người An Nam mà đi thờ người bên Tàu!
_Mày có đọc truyện Tam Quốc mày biết tại sao trong đời chiến Tam Quốc chỉ có một cây Thanh Long Đao?
_Dạ ông thợ rèn Lữ gì đó rèn cho ông Quan Công mới có một cây rồi vì đứng gần coi ông Quan Công múa thử nên bị tai nạn rủi ro là ông Quan Công vớt một phát đứt đầu, cho nên chỉ có một cây Thanh Long Đao mà thôi.
_Mày nhớ giỏi, sự thật thì không phải bị tai nạn rủi ro mà là có ý vì Quan Công múa thử cây đao thật vừa tay quá, nếu để cho anh thợ rèn này còn sống thì trong đời Tam Quốc y rèn cho biết bao nhiêu cây đao như vậy thì hết giá trị cây đao này, chi bằng giết anh ta chết thì đâu còn ai mà rèn được cây đao thứ nhì. Rồi Quan Công chết về tay ai giết?

Dạ ông bị phục kích chết vì không chịu đi về tiểu lộ có tin cho hay đi đại lộ về thì sẽ bị phục kích, mà người phục kích đó là Lữ Mông. _Mày biết Lữ Mông là con ai không? _Dạ cháu quên không biết là con ai. Lữ Mông là con anh thợ rèn người rèn cây Thanh Long Đao, khi Quan Công phục chết anh thợ rèn thì vợ anh ta đang có bầu. Sauk hi mẹ nó sanh ra, nuôi nó lớn khôn và cho nó biết người đã giết cha nó là Quan Công, nên nó quyết báo thù cho cha nó.
_Còn đoạn quá ngũ quan trãm lục tướng?
_Dạ ông Quan Công hay tin anh muốn đi thăm mà mấy lần vô xin phép ông Tào Tháo đều lánh mặt nên ông phò nhị tẩu trốn đi. Vì không có lịnh tiển nên các cửa ải không cho ông ra khỏi ải vì bị cản trở nên ông đi qua 5 ải giết chết hết 6 tướng giữ ải của Tào Tháo.
_Mày coi trong truyện gì đó, có hai ông Bá Di và Thúc Tề giận không ở vào nhà Châu, lên núi Thú Dương ở không thèm ăn gạo của nhà Châu, nghĩ thẹn nên nhịn đói mà chết như vậy mới ngon. Còn Quan Công khi phò nhị tẩu, tạm trú nơi núi Thổ Sơn, thiếu thốn cực khổ quá nên mới đua điều kiện, mà về ở với Tào Tháo. Gặp tay Tào Tháo là người mến tài, tam nhật tiểu yến, thất nhật đại yến, người ta đối đãi như vậy mà khi ra đi lại còn giết hết 6 tướng?
_Rồi trận Huê Dung Đạo?
_Trận đó Tào Tháo thất trận chạy tới ngõ hẹp Huê Dung, thì bị ông Quan Công đón bắt được.
_Rồi sao nữa?
_Dạ rồi bị Tào Tháo khóc kể lể, nên bây giờ hể ai năn nỉ kể lể, thì họ nói sao thằng này lại kể lể như Tào Tháo. Cho nên ông Quan Công thấy vậy thương tha cho Tào Tháo chạy về nhà.
-Đó mày thấy không bị mang nặng án kẻ thù nên vì lẽ đó mà dám bắt giặc, tha giặc theo luật nhà binh thì bị tội tử hình. Đừng nói chi khi ra đi còn có làm tờ cam kết với Khổng Minh. Nội mày thấy bao nhiêu đó, thì cái lý lịch của Quan Công toàn là mâu thuẫn với hai câu thơ liễng thờ:
Trung đồng nhật nguyệt nghĩa đồng thiêng.

Mày có học chữ Nho, mày thấy có trung chổ nào mà nghĩa chổ nào? Nói ra thì mất lòng sự tự do tín ngưỡng, nên ai muốn thờ ai thì thờ. Ông nói người An Nam thờ anh hùng người An Nam là ai?
Thằng có ăn học mà sao ngu quá, hiện giờ tao với mày nói chuyện ở đâu đây? _Dạ ở hậu đình chớ đâu. Đình là để thờ thần, ông thần này là anh hùng người An Nam, mày thấy tới lễ cúng cầu an cho bá tánh cúng con heo tuyền, tiền vãng con heo tuyền sắc 100 kg cái đầu heo đó đem kiến người thừa hưởng tiền Hiền, còn cái nọng thì đem kiến cho người thừa hưởng hậu Hiền.Người thừa hưởng tiền hậu Hiền là chú Bảy Nhỏ trong ấp Thới Lợi họ Ngô. Người thừa hưởng tiền Hiền là thân nhân họ có công lặn lội từ đây ra tới Đế kinh thỉnh được sắc thần do nơi vua ban đem về tại làng Thới Thuận. Hàng năm tới ngày giỗ là ngày 16/6 âm lịch cũng là ngày cầu an cho bá tánh. Ngày giỗ của vị anh hùng có công phò vua giúp nước đã tử trận. Mày không nghe có câu: “Sống làm tướng chí bền ngọc thạch, chết làm thần danh tạc đá vàng” là vậy đó. Còn người được hưởng Hậu Tiền là người thợ mộc chánh, đứng ra chỉ huy cất cái đình này. Mày thấy cái đình này có hơn trăm năm, mà mấy ông thợ mộc đời nay còn phải phục từ miệng kèo, miệng cột.
_Sao cháu thấy nghinh Sắc thần vô đình mà không có cúng ông thần trước mà lại cúng ông Tiền Vãng trước?
_Tiền Vãng là chết trước, những người chết trước trong ban Du Nghệ như ông cố mày, ông ngoại mày, ba mày hay ai là người trong ban khánh tiết hay hương chức hội tề. Trước sau củng vậy luôn luôn đám Hậu Tân phải nhớ ơn họ và khi có những lễ cúng tuy là người khuất mặt mà vẫn nhớ tới như họ vẫn luôn có mặt tại đây với người còn sanh tiền.
_Vậy cháu biết rồi giờ ông nói tới vụ bọn cướp Hiệp Liệt đi.

_Khi họ nghe tao chịu hợp tác làm ăn với họ, thì họ mời tao ở lại đêm, ăn cơm và đi coi hát cải lương. Họ đua cho tao một bộ đồ tây mặc vô đi coi hát. Bây giờ nhớ lại cái xe của bọn cướp là kiểu điếu xì gà màu đỏ mà hiệu Đờ La Hay. Ăn cơm xong họ chở tao ra chợ Bến Thành đường gì đó rạp gì có tên như là Modern (đường D’Espagne). Họ với tao là ba người, một người lại mua giấy thấy giá thượng hạng $1.20 hạng nhất $1.00.00 hạng nhì. $0.60 hạng ba, hạng cá kèo $0.30 đứng. Tao với người đi chung đứng ngoài, chỉ có một người lại chổ bán giấy. Anh ta đứng đó xin tấm gờ-ram coi, trong khi đó thì gần tới giờ mở màn nên khán giả chen lại mua giấy. Anh ta đứng coi một hồi thì chỉ cho họ ghi 3 cái giấy thượng hạng là $3.60. Khi người bán giấy đưa ra thì người đó biểu thối lại tiền. Người bán giấy nói:
_Thầy chưa đưa tiền mà đòi thối à?
_Tôi đưa cho anh tấm giấy con công anh coi lại trong tủ anh coi có hay không?
Người bán giấy thấy người đó mặc đồ Tây Tussoir, mang kiếng gọng vàng coi bộ dân sang quá nên đành thối lại $1.40. Tao được chứng kiến từ đầu tới cuối, đi coi hát ba vé thượng hạng đã không mất tiền mà còn thêm được $1.40 bỏ túi, tao bái phục bọn này!

Ngồi
trong rạp hát thấy chung quanh toàn là người ăn mặc bảnh bao, phụ nữ thì dồi phấn thoa son, xức dầu thơm nực nồng. Thanh niên thì ăn mặc đồ Tây lịch sự, ai nấy vui vẽ chuyện trò so sánh lại thấy mình thua họ xa quá!! Vì vậy trên sân khấu đào kép ca hát còn tao ngồi suy nghĩ lung tung nên không thưởng thức được đêm hát cho trọn. Coi có hai màn thì họ kêu nhỏ ra ngoài chơi và họ đưa tao ra ngoài Lăng Tô hứng gió, xe đâu môt chổ thanh vắng, bây giờ họ mới thảo kế hoạch với tao: họ đưa cho tao $100.00 với số tiền này tới ngày đó tháng đó, giờ đó phải có mặt tại núi Nứa thuộc tỉnh Bà Rịa giả làm lái buôn.
Trong ghe toàn là người trong đảng, tuyệt đối giữ bí mật không cho tụi bạn biết gì hết. Họ đưa cho tao 4 tấm giấy quánh ($20) 4 tấm giấy con công ($5) đưa tiền lẽ xài không ai nghi ngờ. Khi ra tới chợ Bà Rịa, thì đậu ở đó lên mua cá thịt tất cả thực phẩm, rượu trà bánh đều đủ rồi chèo ra núi Nứa. Ra đó coi đám dưa hấu nào đỏ rồi gánh lần lần xuống ghe, ghe đậu gần đường đi lại chợ Long Sơn. Họ căn dặn thật kỹ rồi đưa tiền và chở tao về ghe Cầu Ông Lãnh.
Lấy tiền rồi ông có đi ra chổ nào đó ông Từ? Đi chớ sao không, đi cho biết đá biết vàng. Chuyến đi buôn đó vốn lời không tới $50 mà họ dám đưa tao tới $100 mà không sợ mất thì đúng là dân anh hùng rồi còn gì nửa? Khi nhận tiền tao hứa là bằng cách nào miễn sao ghe tao ra tới núi Nứa đậu ở đó đúng ngày là được. Vì từ kinh nước Mặn, tao lên quận Cần Giuộc lên tới ngả ba cây Khò ra Phú Xuân (Nhà Bè) ngang Bình Khánh ra ngã Đường Tranh vô tới Vũng Vàng đi ngang qua quận Long Điền lên đó đi chợ mua thực phẩm xuống ghe ăn rồi đi ra Hộ Bài, đi ngang qua Rừng Sát, chèo trong mấy rạch nhỏ ra núi Nứa đâu đó cho đúng ngày giờ đã hẹn. Họ không cho tao đi lung tung trong rừng như vậy vì ngày đó họ có cho người canh tại chợ Bà Rịa coi tao nhận tiền mà có ra đó không? thành ra ghe tao đi vòng vo mới tới cầu sắt chợ Bà Rịa (sau chợ Bà Rịa dời vô ngã ba đường đi Long Thành) Khi đúng lời hẹn ghe tao đâu tại chợ Bà Rịa mua nào cá, nào thịt, nào rượu trà xong mới chèo ra núi Nứa.
Tỉnh Bà Rịa có đủ Cửu Long và Thập Phước. Cửu Long là 9 chổ có địa danh mang chữ Long: Long Hải, Long Điền, Long Kiên, Long Thành, Long Hoà, Long Hậu, Long Phú, Long Quới, Long Sơn (núi Nứa).
Thập Phước là 10 chổ có địa danh mang tên đầu là Phước: Phước Lễ, Phước Tỉnh, Phước Lý, Phước Tuy, Phước Hoà, Phước Hưng, Phước Lợi, Phước Bình, Phước Lâm và Phước Bửu (Cù My). Tại chân núi Nứa là đảo Long Sơn có một cảnh chùa mà không phải là chùa Phật. Có một tu sĩ cầm đầu đạo này kêu là ông Đạo Trần.

_Dạ có tiếng tù và thổi ở xóm ngoài.
_Tiếng tù và của anh Lái Chiến mà lại có 3 cái thổi lên một lượt.
_Vậy là bửa nay ghe đáy của ông Quản Hộ trúng cá Mùa?
_Tao phải lấy cá về cúng Lệnh Ông Nam Hải, mày về bửa nào nói thêm.
_Xứ tôi, làng Thới Thuận một tục lệ được duy trì qua nhiều thế hệ của ngư dân chuyên đóng đáy hàng khơi (đáy rạo). Hàng đáy nào mà trong vùng biển đó đóng được con cá Mùa loại cá như cá Thu mà không phải là cá Thu. Loại cá này theo truyền thuyết của các bậc tiền bối ngư phủ là loại cá mà ông Nam Hải thích nhất. Nếu chỉ được vài con thì lái và bạn cúng ngoài biển cho cá lạc bầy. Còn như đóng được cả bầy lối vài chục con thì ghe phải về sớm hơn ông lái lên nhà cho chủ hay, chiều biển này mình trúng được cá Mùa.
Chủ nhà bày hương án ra giữa trời để 10 con cá Mùa lên mâm, khi nhang đèn đốt lên kế đó là thổi tù và lối xóm nghe có 3 giọng tù và khác nhau là biết ghe biển đó trúng cá Mùa, nếu trúng ít thì chỉ thổi một cái mà thôi. Cho nên ông Từ giữ phần hương khói cho làng ông Nam Hải thay mặt cho vạn lạch làng Thới Thuận khi nghe có tiếng tù và vào nửa đêm phải thân hành ra chổ trúng cá Mùa nhận 3 con đem về làng để sống như vậy cúng. Còn phần chủ ghe đáy khi cúng xong lâp tức cho gia nhân đem những con cá quý đó đi biếu những thân nhân gần nhất như sui gia chẳng hạn. Thành ra tôi chỉ nghe tới loại cá quý đó mà chưa bao giờ được ăn cả.

Tại chân núi Nứa là làng Long Sơn có môt cảnh chùa mà không phải là chùa Phật. Có một tu sĩ cầm đầu mối đạo này mà họ kêu là ông Trần. Người thì cho là ông họ Trần, người thì nói ông chỉ ở trần quanh năm không bận áo. Toàn đảo Long Sơn này đều theo đạo ông Trần, đàn ông củng để tóc và bới đầu như đàn bà ở xa thấy họ mặc quần lãnh đen áo túi trắng bới đầu tóc thì đàn ông lẫn đàn bà đều giống nhau. Mỗi năm tới kỳ đại lễ Trùng Cửu mùng 9 tháng 9 âm lịch khách thập phương đi tới cúng tấp nập, gần chợ Long Sơn có cất cái tổ đình thật lớn để cho khách thập phương tới ở tạm nơi đó. Còn dân địa phương gần tới ngày lễ lớn thì họ tự động gánh củi đem rau cải và những thức ăn chay đem tới chùa.
Các đệ tử ông đạo Trần phần nhiều là dân Sài Gòn, toàn là dân giàu có, phu nhân các bác sĩ, kỹ sư, thương gia… không biết khi họ nghe ông đạo Trần thuyết pháp như thế nào mà các đệ tử của ông đem tới dâng hiện kim hơn hiện vật?
Đúng ngày giờ hẹn họ xuống ghe đưa cho tao gói quần áo biểu mặc vô đi theo họ, đó là bộ đồ khăn đen và áo dài. Tao đi theo họ lên chùa cúng Ngọ.
Giờ này là giờ Tịnh của ông đạo Trần không ai được phép lai vãng chổ cấm phòng, trong đó chỉ có mình ông ngồi tịnh. Tao đi theo người đàn bà này tới bàn này đốt nhang, đi tới bàn kia đốt nhang lạy. Khi đi tới cánh cửa phòng cấm là phòng riêng ông đạo Trần họ gõ 4 tiếng. Cửa mở thì có hai người bạn cùng trong phòng đi ra trao cho tao môt bao và một bó nhang đốt cháy- đỡ bao đó lên vai tao vác đi, tay cầm bó nhang. Cả bọn đồng đi ra khỏi chùa, đi xuống ghe tao đậu kế đường đi, họ ra lịnh chèo mau theo hướng họ chỉ. Ghe chèo đi lẩn quẩn trong những đám cây Đước, cây Mắm cho tới khi có chiếc ca nô đậu thì họ và tao leo qua ca nô chạy đi một nơi cách đó thật xa và lủi vô bụi rậm. bấy giờ thì họ mới đổ bao đồ ra thì toàn là giấy bạc… Họ đếm thật kỹ và chia ra làm 5 phần, tao hỏi sao có 4 mà chia tới 5?
Họ nói chia dư ra làm 1 phần cho họ giữ phòng khi trong bọn có bị lính bắt thì họ lấy số tiền đó lo đi hối lộ cho mình khỏi bị ở tù. Chia phần của tao thì có bỏ chung vô cái gói căn dặn trong đó có bảng chỉ dẫn bằng chữ quốc ngữ, không được cho ai biết tới gói đồ đó. Họ đưa tao lại ghe, còn họ thì lên chiếc ca nô, họ nói nhỏ với tao là vừa rồi mình ăn cướp tiền của ông đạo Trần. Phải hơn 5 tiếng đồng hồ nửa thì các đệ tử của ông mới hay, hiện ông bị trói miệng và củng bị bịt kín ngồi trong phòng riêng của ông, khi đám đệ tử của ông hay được thì họ lùng kiếm chung quanh đây mà giờ đó thì mình đã có mặt tại Sài Gòn.
_Họ chia cho ông một phần bao nhiêu vậy ông Từ?
_Một phần của tao được một ngàn sáu trăm đồng… ghê chưa? tao cho hai đứa bạn giả đó mỗi đứa một trăm nó mừng gần chết vì tụi nó chỉ thấy bạc lẽ, chưa bao giờ thấy bạc trăm.
_Còn cái gói họ đưa cho ông là cái gì mà bí mật dữ vậy?

Khi về tới nhà được an toàn chôn cất số tiền ra nhiều chổ bí mật xong xuôi cả tháng tao mới hoàn hồn vì những thủ đoạn tổ chức đi ăn hàng của đám đó làm cho tao sống lại với bọn cướp Hiệp Liệt. Lần đầu họ diễn trước mặt tao vụ đi coi hát cải lương, mua giấy đã không trả tiền mà còn biểu thối lại. Sau này tao mới nhớ lại là khi người đó đứng gần chổ bán giấy, xin tấm “program” coi. Sự thật là đứng chờ có người mua giấy đưa vô tấm giấy 5 đồng hay là 20 đồng để trong hộc tủ. Nhưng phải ăn bận cho thật sang và tự nhiên như lúc đánh phé vậy. Cái gói đồ là họ chấp nhận tao vô môt đảng với họ, gồm có cái áo Bành Tô, cái nón tây Singapore, sợi dây nịt da bản lớn, một quần lãnh đen lưng vận, một áo thung tơ hiệu 3 tiền điếu một đôi giày Tàu và cái ống điếu bằng ngà. Bản chỉ dẫn bằng chữ Quốc ngữ như sau: Kiểu ăn mặc như đám du côn Cầu Muối dưới mang đôi giày tàu, mặc quần lãnh đen lưng vận mà không vận vì có sợi dây nịt da lớn bản nên lưng quần phải thả lỏng bàn. Trên mặc áo thung tơ, ngoài bận áo Bành Tô nút chuối. Công dụng của cái nón Singapore là bên trong có chất cao su thật cứng, không phải như loại nón Tây làm ở Sài Gòn bằng cây mốp mềm xèo. Cho nên dân du côn thường đội nón đó khi bị dao chém. trên đầu không bị thương nặng. Sợi dây nịt da thứ lớn củng thật cứng khi bị đâm củng không tới lòi ruột. Và điểm đặc biệt này là tối quan trọng của một đảng cần biết ám hiệu. Vô sự thảnh thơi đi chơi thì mặc áo Bành Tô gài đủ 3 nút dưới. Muốn gặp mặt đại ca và nhị ca thì chỉ gài một nút vô mấy tiệm cà phê sẽ có người liên lạc cho gặp mặt đại ca muốn bàn tính việc gì. Còn cầu cứu cấp tốc thì thả luôn 6 nút như báo động vậy. Củng ăn mặc đồng phục như vậy đó mà thấy người nào hớt tóc kiểu Bum-bê vén qua hai mép tai thì mình phải chào, không chắp tay thưa mà chỉ gật đầu hay nháy mắt là đủ. Vì trong giới anh chị du côn người nào để tóc theo kiểu như Nguyễn An Ninh là thuộc về thứ dữ nên lưu ý tới kiểu hớt tóc dài vén qua hai mép tai. Áo Bành Tô là kiểu áo ra sao?

_Mày thấy khi ông Quận An Hoá xuống thăm làng với thầy thông dây thép, ông Chủ Sự Kiểm Lâm, mấy ông đó mặc đồ Ô Hoe, trước ngực bật ra có thắt “cà ra quách”. Còn áo Bành Tô là kiểu áo của mấy ông lính đồn, có cổ cao lên trước gài một hàng nút, kiểu đó người Pháp kêu là “fermée”, mà không biết sao mình phổ thông kêu là áo Bành Tô, tao củng không hiểu nửa.
_Mày thấy cách tổ chức của người có ăn học nó khác xa với dân nhà quê như tụi tao, mãn đời đi rình mò chờ cho người ta ngủ mới ăn cắp đồ mà đáng giá có bao nhiêu tiền, mà khi bị bắt củng bị ở tù.
-Sau này có lần nào ông gặp lại mấy người mà ông cho là đám cướp Hiệp Liệt lần nào hay không?
_Tao có gặp họ hai lần.
Discover more from Son Rau
Subscribe to get the latest posts sent to your email.